OpenStax là một sáng kiến giáo dục phi lợi nhuận có trụ sở tại Đại học Rice (Rice University) – một trong những trường đại học nghiên cứu và đào tạo danh giá nhất tại Hoa Kỳ. Được thành lập ban đầu vào năm 1999 và chính thức tái cấu trúc dưới tên gọi OpenStax từ năm 2012 bởi Giáo sư Richard Baraniuk, tổ chức này ra đời với một sứ mệnh duy nhất: Cải thiện khả năng tiếp cận giáo dục bình đẳng cho học sinh, sinh viên trên toàn cầu thông qua việc phá vỡ rào cản chi phí.
Triết lý “Tài nguyên Giáo dục Mở” (OER)
Toàn bộ kho tài liệu của OpenStax được xuất bản dưới mô hình Tài nguyên Giáo dục Mở (Open Educational Resources - OER). Nghĩa là, toàn bộ giáo trình được cấp giấy phép công khai (Creative Commons), cho phép người dùng trên toàn thế giới:
- Truy cập trực tuyến 100% miễn phí.
- Hợp pháp hóa việc tải xuống, in ấn, tái cấu trúc.
- Bản địa hóa (chuyển ngữ) sang các ngôn ngữ khác nhau mà không gặp bất kỳ rào cản hay tranh chấp nào về mặt bản quyền pháp lý.
Chất lượng học thuật chuẩn quốc tế
Khác biệt cốt lõi giúp OpenStax vượt trội so với các nguồn tài liệu miễn phí thông thường trên Internet là quy trình kiểm định chất lượng khắt khe. Tất cả các giáo trình (từ các ngành khoa học cốt lõi như Toán học, Vật lý, Sinh học cho đến các ngành ứng dụng như Kinh tế học, Quản trị, Khoa học Máy tính…) đều được biên soạn bởi các giáo sư, học giả đầu ngành.
Trước khi xuất bản, tài liệu phải trải qua quy trình Hiệu đính đồng nghiệp (Peer-reviewed) nghiêm ngặt, đảm bảo các tiêu chuẩn học thuật cao nhất tương đương với giáo trình thương mại đắt đỏ của các nhà xuất bản lớn trên thế giới.
Tầm ảnh hưởng và giá trị xã hội
Tính đến nay, OpenStax đã trở thành một biểu tượng toàn cầu của giáo dục khai phóng:
- Được đưa vào giảng dạy chính thức tại hơn 70% trường đại học/cao đẳng tại Mỹ.
- Tiếp cận và phục vụ cho hơn 22 triệu sinh viên tại hơn 100 quốc gia.
- Tiết kiệm cho sinh viên toàn thế giới hơn 1,7 tỷ USD chi phí mua sách giáo khoa.
Dựa trên nền tảng học thuật sẵn có của Openstax.org, chúng tôi kêu gọi sự ra đời của Dự án Tri thức Mở (Open Knowledge Vietnam) để mang kho tàng vô giá này tới thế hệ trẻ Việt Nam.
